Yn Dogavios, mae’r cymylau’n gwenu bron bob amser. Ond y prynhawn hwnnw, ymddangosodd cwmwl llwyd ar y gorwel, â gwep gaeedig, a dechrau dweud: GRWWWM.
Sŵn mawr oedd e, a wnaeth i’r llawr grynu ychydig bach. Peidiodd y cerrig â chanu. Caeodd y blodau.
Cododd Pigúiça, oedd yn chwarae ger y nant, ei chlustiau. “Am sŵn mawr!” meddai. Ac yna sylweddolodd fod rhywun ar goll o’r chwarae. “Ble mae Rex?”
Buon nhw’n chwilio ac yn chwilio. Arogleuodd Fofuxo a phwyntio at bentwr o ddail anferth. Y tu mewn, roedd rhywbeth gwyrdd yn crynu, a chynffon hir yn siglo allan.
Symudodd Pigúiça ddeilen. Dyna lle roedd Rex, wedi’i gyrlio’n bêl, â’i freichiau byr dros ei glustiau. “Rex?” galwodd hi’n dawel. “Wyt ti’n iawn?”
“Does gen i ddim ofn,” meddai Rex, mewn llais crynedig. “Dim ond... bod gen i ychydig bach o ofn. Iawn, mae gen i lot fawr o ofn.” GRWWWM! Neidiodd e.
Eisteddodd Pigúiça wrth ei ochr. Ddywedodd hi ddim nad oedd e’n ddim byd. Dim ond: “Ges i fraw hefyd y tro cyntaf.” Eisteddodd Fofuxo ar yr ochr arall, gan ffurfio wal gynnes o flew.
“Wyt ti’n gwybod beth dw i’n ei feddwl?” meddai Pigúiça. “Dw i’n meddwl nad yw’r cwmwl yna’n gas. Mae e’n gysglyd. A phan mae rhywun yn gysglyd iawn, mae’n chwyrnu.” Sbeciodd Rex rhwng ei fysedd. “Chwyrnu?” “Gwranda eto.”
GRWWWM, meddai’r cwmwl. Dywedodd Fofuxo “Hwff” a chwyrnu’n dawel, jyst am hwyl. Chwarddodd Rex. Chwyrnodd y cwmwl eto, ac atebodd Fofuxo â chwyrniad arall. Chwyrnodd y ddau gyda’i gilydd, a gollyngodd Rex chwerthiniad bach, ac un arall.
Yna dechreuodd y glaw, yn dyner: plic, plic, ploc. Rhoddodd Rex ei ben allan o’r dail. Roedd y cwmwl llwyd yn mynd yn araf, yn llusgo’r glaw bach fel blanced, ac ar y diwedd dylyfodd gên â grwm bach, bach, ymhell i ffwrdd.
“Mae e’n mynd i gysgu,” meddai Rex. “Ydy,” meddai Pigúiça. “A tithau?” Meddyliodd Rex. “Dw i’n meddwl y bydda i hefyd.”
Aeth y tri yn ôl i ffau Rex, a gorchuddiodd Pigúiça’r fynedfa â tho bach o ddail. Bob tro y daeth chwyrniad o bell, dywedodd hi: “Nos da, gwmwl.” Ac atebodd Rex, yn dawel: “Nos da.”
Aeth y chwyrnu mor bell nes ei bod hi’n anodd ei glywed. Roedd Rex eisoes â’i lygaid ar gau, ei freichiau byr yn cofleidio pentwr o ddail, fel petai’n cofleidio’r cwmwl ei hun. Cysgodd Fofuxo’n fuan wedyn. Pigúiça oedd yr olaf, yn gwrando ar y glaw yn disgyn, plic, plic, plic, nes i’r glaw droi’n gwsg.
