
Ssh. Os wyt ti’n dawel iawn, iawn, efallai y clywi di, ymhell i ffwrdd, sŵn adenydd meddal, wwff, wwff. Dracao sydd yno, y ddraig werdd fwyaf swil ar blaned Dogavios, yn ymarfer yn gyfrinachol.
Roedd Dracao yn anferth, roedd ganddo gen gwyrdd disglair ac roedd e’n byw mewn ogof grisial. Roedd e’n hedfan yn wych pan oedd e ar ei ben ei hun. Ond os oedd rhywun yn edrych, roedd ei adenydd yn mynd yn llipa fel sbageti.
Y diwrnod hwnnw, roedd hi’n Ŵyl y Cymylau. Roedd y cŵn bach yn neidio o gwmwl i gwmwl, yn hedfan drwy’r cylchoedd lliwgar ac yn llithro i lawr stribedi’r enfys. Roedd Pigúiça a Fofuxo i fyny fan’na, yn cefnogi pawb.
Cyrhaeddodd Dracao yn araf, yn hanner cuddio y tu ôl i gwmwl oedd yn llawer llai nag e. Roedd ei gynffon i’w gweld un ochr a’i drwyn yr ochr arall. “Dw i eisiau hedfan drwy’r cylch mawr,” sibrydodd e wrth Pigúiça. “Ond bydd pawb yn edrych.”
“Cer amdani!” meddai Pigúiça. Anadlodd Dracao yn ddwfn, agor ei adenydd a chodi. Stopiodd pob ci bach i wylio. Ac yna aeth ei adenydd yn llipa, gwnaeth e dro trwstan yn yr awyr a disgyn, fflop, i gwmwl meddal.
Wnaeth neb chwerthin yn gas. Dim ond “oooo” bach o syndod. Ond roedd Dracao yn teimlo cymaint o gywilydd nes iddo swatio’n belen a chuddio’i ben o dan ei adain. “Dw i ddim yn gallu hedfan o flaen pobl eraill,” meddai fe.
Eisteddodd Fofuxo wrth ei ochr, a newidiodd ei lygaid euraid yn lliw ambr. “Wyt ti’n gwybod pwy gwympodd y tro cyntaf iddo drio mynd drwy’r cylch?” gofynnodd e.
“Fi!” gwaeddodd Tico’r ci selsig o’r cwmwl drws nesaf. “Es i’n sownd yn y canol, hanner un ochr a hanner yr ochr arall!” Ac adroddodd Nina’r pwdl sut roedd hi wedi llithro i lawr yr enfys ar ei chefn. Roedd gan bawb stori am gwympo.
Tynnodd Dracao ei ben allan o dan ei adain. “Mae pawb wedi cwympo?” “Pawb,” meddai Pigúiça. “Ac mae pawb wedi trio eto. Edrych arna i, nid arnyn nhw. Esgus mai dim ond fi sy’n gwylio.”
Edrychodd Dracao ar Pigúiça yn unig, ar ei llygaid glas, cadarn. Agorodd ei adenydd unwaith eto, wwff, wwff, codi’n araf, heb frys, a hedfan reit drwy ganol y cylch mawr, heb gyffwrdd â dim.
Neidiodd y cŵn bach yn llawen ar y cymylau. A dechreuodd Dracao ddisgleirio, yn wyrdd ac yn olau i gyd, sef beth sy’n digwydd iddo pan mae e’n hapus.
Pan ddaeth y nos, doedd neb eisiau mynd adref. Gorweddodd y cŵn bach ar y cymylau meddal, a chyrliodd Dracao yn eu canol, yn disgleirio’n ysgafn, fel golau bach wrth y gwely.
Swatiodd Pigúiça yn erbyn ei fol cynnes. “Wnei di hedfan eto yfory?” gofynnodd hi. “Gwnaf,” meddai Dracao, gan ddylyfu gên a chwythu cwmwl bach o ager.
Ac yno, yn uchel yn awyr Dogavios, syrthiodd pawb i gysgu, fesul un, yng ngolau gwyrdd, tyner draig oedd newydd ddod ychydig bach yn fwy dewr.
