
Plop! Syrthiodd yr hedyn bach i dwll bach yn yr ardd. Gorchuddiodd Pigúiça’r pridd â’i phawennau, rhoi dau bat bach ar ei ben ac eistedd wrth ei ochr, â’i llygaid ar agor led y pen. “Nawr mae hi’n mynd i droi’n flodyn,” meddai.
Arhosodd funud. Dim byd. Arhosodd ddau. Dim byd. Arhosodd nes i Fofuxo gyrraedd â bara mêl. “Dydy’r blodyn ddim wedi dod allan eto?” gofynnodd.
“Nac ydy. Mae’n cymryd amser hir. Tybed a yw’r hedyn yn cysgu?” “Dw i’n meddwl ei fod,” meddai Fofuxo. “Mae hadau’n cysgu ychydig cyn tyfu.”
Drannoeth, deffrodd Pigúiça a rhedeg i’r ardd. Dim byd. Roedd y pridd yn union yr un fath. Y diwrnod wedyn, yr un peth. A’r diwrnod wedyn.
Dechreuodd hi fynd yn ddiamynedd. Stampiodd ei phawen. Ochneidiodd yn ddwfn. Procio’r pridd â’i thrwyn, i weld a oedd popeth yn iawn i lawr yno.
“Pigúiça,” meddai Fofuxo, “mae’r gwreiddiau’n tyfu gyntaf, yn y tywyllwch, lle na all neb eu gweld. Dim ond wedyn y daw’r gwyrdd.” “Ond dw i eisiau gweld nawr!” “Dw i’n gwybod,” meddai. “Mae aros yn anodd. Ond ga i ddweud beth sy’n helpu?”
Nodiodd Pigúiça. “Mae angen dŵr ar yr hedyn. Gelli di ofalu amdano bob dydd, ac felly bydd yr aros yn llai hir.”
Dyna pryd y cafodd Pigúiça dasg. Bob bore, aeth i lawr at y nant oedd yn disgleirio yn y goedwig, â’r haul yn isel ar y dail. Cyffyrddodd â’r dŵr â’i phawen, gan wneud tonnau bach. Llanwodd ddeilen fawr, wedi’i phlygu fel cwpan, a dychwelyd yn araf, heb ollwng diferyn, i wlychu’r pridd.
Ar y dechrau, meddyliodd am y blodyn yn unig. Wedyn dechreuodd sylwi ar bethau eraill. Y gwenyn yn mynd heibio’n suo. Ei hadlewyrchiad yn y dŵr. Arogl y bore. Y ffordd yn ôl, roedd hi’n ei gwybod ar ei chof.
Aeth saith diwrnod heibio. Wyth. Naw. Ar y degfed diwrnod, cyrhaeddodd Pigúiça â’r ddeilen fach yn llawn dŵr, a gweld rhywbeth bach gwyrdd, â dwy ddeilen gron, yn agor y pridd.
Stopiodd. Waeddodd hi ddim. Neidiodd hi ddim. Arhosodd, â’i chalon yn curo, yn dawel, rhag dychryn y planhigyn bach. “Helo,” sibrydodd. “Rwyt ti wedi cyrraedd.” Siglodd y planhigyn bach ychydig, fel petai’n dweud bore da.
Daeth Fofuxo wrth ei hochr, yn gwenu. “Cymerodd amser, yn do? Ond daeth.” “Cymerodd amser,” meddai Pigúiça. “Ac roedd yn dda aros. Gwelais gymaint o bethau ar y ffordd.”
Y noson honno, cyn mynd i gysgu, edrychodd Pigúiça drwy’r ffenest. Yn y tywyllwch i lawr yno, roedd y planhigyn bach yn tyfu heb wneud sŵn, yn union fel ei chwsg hi, oedd yn dod yn araf.
“Nos da, blanhigyn bach,” meddai. “Tyfa’n iawn. Bydda i’n tyfu hefyd wrth gysgu.” A chaeodd ei llygaid, a gadael i amser weithio.
