An do dh’fhairich thusa riamh dealain-dè nad bhroinn? Chan e dealain-dè dha-rìribh, gu dearbh. Ach an diogladh beag sin a-staigh a thig nuair a tha sinn gu bhith a’ dèanamh rudeigin ùr. Uill, dhùisg Pigúiça le a broinn làn dhiubh.
B’ e seo a’ chiad latha aice ann an sgoil nan cuilean, a bha taobh a-staigh an leabharlainn as àirde ann an Dogavios. Bha sgeilpichean ann a bha a’ ruighinn a’ mhullaich, agus uinneag chruinn làn ghlainne dhathte.
Thug Fofuxo Pigúiça chun an dorais. Bha i a’ greimeachadh gu teann air a spòg. “Dè ma nach cluich duine còmhla rium?” dh’fhaighnich i. “Dè mura bheil fios agam air dad?”
“San sgoil, chan fheum duine fios a bhith aige air a h-uile càil,” thuirt Fofuxo. “Sin dìreach carson a thèid sinn ann, airson ionnsachadh. Agus tillidh mi gad iarraidh nuair a thionndaidheas a’ ghrian orains.”
A-staigh, ann an oisean, bha cuilean dachshund fada, uabhasach fada, a’ feuchainn ri falach air cùl cuisean a bha fada ro bheag. Bha leth dheth ri fhaicinn air aon taobh, agus an leth eile air an taobh eile. B’ e sin Tico.
“A bheil dealain-dè nad bhroinn-sa cuideachd?” dh’fhaighnich Pigúiça. Chrom Tico a cheann. “Tha mu fhichead agam,” thuirt e. “Tha mu thrithead agamsa,” thuirt ise. Agus rinn an dithis gàire, agus dh’itealaich cuid de na dealain-dè air falbh.
An uair sin thàinig Maighstir Stais a-steach, schnauzer le speuclairean cruinne agus stais gheal air a cìreadh gu grinn. Chaidh e suas chun a’ chrannaig, thog e slatag chaol, agus thuirt e: “Madainn mhath, a chlann. An-diugh taghaidh na leabhraichean sibhse.”
Chrath e an t-slatag. Agus dh’fhosgail na leabhraichean an còmhdaichean mar sgiathan agus dh’itealaich iad far nan sgeilpichean, flap, flap, flap, a’ dol mun cuairt an t-seòmair. Sheas Pigúiça agus Tico le am beòil fosgailte.
Thàinig leabhar uaine a-nuas gu socair air beulaibh Pigúiça. Bha e mu dheidhinn fhlùraichean a bhios a’ freagairt nuair a bhruidhneas tu riutha. Thàinig leabhar buidhe a-nuas air beulaibh Tico. Bha esan mu dheidhinn chlachan a bhios a’ seinn.
“An dèan thu iomlaid rium às dèidh seo?” dh’fhaighnich Tico. “Nì,” thuirt Pigúiça. Agus cha do mhothaich i fiù ’s gun robh a broinn a-nis gu tur sàmhach.
Nuair a thionndaidh a’ ghrian orains, bha Fofuxo aig an doras, dìreach mar a gheall e. Ruith Pigúiça thuige, ag innse a h-uile càil aig an aon àm: na leabhraichean ag itealaich, stais a’ mhaighstir, agus Tico a bha ro fhada airson a’ chuisein.
Air an oidhche, san leabaidh bheag, bha i fhathast ag innse. Ag innse nas slaodaiche ’s nas slaodaiche. “Agus a-màireach... bheir Tico... leabhar nan clachan...”
Chuir Fofuxo an solas dheth. Bha na dealain-dè ann am broinn Pigúiça air a dhol a chadal gu lèir. Agus chaidh ise a chadal cuideachd, a’ bruadar mu leabhraichean ag itealaich gu h-ìosal, flap... flap... flap.
