Mae llawer o rieni'n ceisio adeiladu hunan-barch â chanmoliaeth: “rwyt ti'n hardd,” “ti yw'r gorau,” “dyna athrylith.” Mae'r bwriad yn hyfryd, ond mae'r canlyniad yn tueddu i fod yn fregus. Nid yw hunan-barch cadarn yn dod o glywed dy fod yn anhygoel. Mae'n dod o dri pheth: teimlo'n abl, teimlo'n annwyl yn union fel yr wyt, a theimlo dy fod yn perthyn. Y newyddion da yw bod modd adeiladu'r tri gartref, heb unrhyw araith ysgogol.
Newidiwch ganmoliaeth generig am ganmoliaeth benodol
- Disgrifiwch beth welsoch chi: “Fe ddefnyddiaist ti dri glas gwahanol ar gyfer yr awyr” yn lle “hyfryd!” Mae eich plentyn yn dysgu eich bod chi wir wedi edrych.
- Canmolwch ymdrech a strategaeth: mae “fe wnest ti barhau i drio nes iddo weithio” yn adeiladu mwy o hyder na “rwyt ti mor glyfar.”
- Sylwch ar gymeriad, nid dawn yn unig: “Fe ddwedaist ti'r gwir er dy fod ti'n gwybod y byddai canlyniad.”
- Osgowch gymariaethau: mae “gwell na dy frawd” yn creu hunanwerth sy'n dibynnu ar rywun arall yn colli.
Rhowch gyfrifoldebau go iawn
Does dim byd yn adeiladu hyder fel gwneud pethau go iawn sy'n gweithio go iawn. Gallu yw'r sylfaen.
- Swyddi ag effaith weladwy: gosod y bwrdd, dyfrio planhigion, dewis ffrwythau yn y siop.
- Gadewch i gamgymeriadau sefyll: os yw'r gwely'n anghyfartal, gadewch e felly. Mae ei ailwneud o'u blaenau'n dweud “dwyt ti ddim yn abl.”
- Dysgwch yn hytrach na gwneud: mae pymtheg munud yn eu dysgu i agor y botel yn well na dwy flynedd o'i hagor drostyn nhw.
- Gofynnwch eu barn: “Pa ffordd ddylen ni fynd?” Mae cael eich ymgynghori'n gwneud i blentyn deimlo fel rhywun sy'n cyfrif.
Ymadroddion sy'n cynnal hunan-barch
- Pan fyddan nhw'n gwneud camgymeriad: “Dydy gwneud camgymeriad ddim yn newid dim mor fawr rwy'n dy garu di.”
- Pan fyddan nhw'n cymharu eu hunain: “Mae pawb yn dysgu ar eu cyflymder eu hunain. Dy gyflymder di yw'r un iawn i ti.”
- Pan fyddan nhw'n rhoi'r gorau iddi: “Dwyt ti ddim wedi'i gael eto. Wyt ti eisiau trio ffordd wahanol?”
- Amser gwely: “Beth wnest ti heddiw rwyt ti'n teimlo'n falch ohono?” Mae hyn yn dysgu iddyn nhw edrych arnyn nhw eu hunain yn hael.
- Heb reswm o gwbl: “Rwy'n hoffi siarad gyda ti.” Cariad diamod, wedi'i ddweud yn achlysurol.
- Cadwch ffolder o'u gwaith: mae hen luniau ac ysgrifennu cynnar yn dangos cynnydd pendant. Mae “edrych sut ysgrifennaist ti llynedd” yn brawf gweledol eu bod nhw'n rhywun sy'n gallu tyfu.
- Gadewch iddyn nhw ddysgu rhywbeth i chi: gofynnwch iddyn nhw ddangos i chi sut mae eu gêm yn gweithio neu sut i dynnu llun deinosor. Mae bod yn arbenigwr o flaen oedolyn sylwgar yn hwb hyder enfawr.
- Gwyliwch lysenwau'r teulu: mae “yr un anniben,” “y crïwr,” “yr un trwsgl” yn glynu am flynyddoedd. Disgrifiwch yr eiliad yn lle diffinio'r person.
A gwyliwch sut rydych chi'n siarad amdanoch chi eich hun: mae plant yn dysgu hunan-barch drwy wylio sut mae oedolion yn trin eu camgymeriadau eu hunain. Os dywedwch “dw i mor dwp” bob tro y llithrwch, dyna'r sgript maen nhw'n ei chopïo. Mae straeon yn helpu hefyd: yn Dogavios, mae'r husky Pigúiça yn darganfod yn yr Ardd Hudol mai'r pethau sy'n ei gwneud hi'n wahanol yw'n union yr hyn sy'n ei gwneud hi'n hi ei hun, ac mae plant yn amsugno hynny heb i neb orfod dweud “rwyt ti'n arbennig.”
