Is e cartùnaichean neo-eisimeileach do chloinn na prògraman a chruthaicheas stiùidiothan beaga is meadhanach, taobh a-muigh nan lìonraidhean mòra cruinneil, agus tha barrachd dhiubh ann na shaoileas a' mhòr-chuid de phàrantan: prògraman cloinne BBC Alba, Puffin Rock, Song of the Sea agus Wolfwalkers bho Cartoon Saloon, Dennis & Gnasher, Hey Duggee, Sarah & Duck agus Katie Morag an fheadhainn as ainmeile. Gu h-ìosal gheibh thu na nì gach fear gu math, an raon aoise a fhreagras air, agus aig an deireadh tha sinn a' toirt a-steach am fear againn fhèin, Dogavios, cartùn husky à Braisil a tha gu tur neo-eisimeileach agus ri fhaighinn an-asgaidh le fo-thiotalan agus dubadh ann an grunn chànanan.
Dè tha «neo-eisimeileach» a' ciallachadh san liosta seo
Tha sinn a' cleachdadh an fhacail gu farsaing agus gu h-onarach: riochdachaidhean a smaoinich agus a rinn stiùidiothan beaga, gu tric le taic bho mhaoin film, le co-riochdachadh le craoladairean, no le airgead nan cruthadairean fhèin. Tha cuid de na h-ainmean gu h-ìosal air fàs gu mòr agus tha iad air seanailean mòra a-nis, ach rugadh beag iad, le sgiobaidhean ionadail, agus tha iad a' fuireach dìleas nan sgriobt, nan àbhachdas agus nan iomraidhean. Carson a tha sin cudromach do phàiste ann an Alba? Oir cluinnidh e a bhlas fhèin, chì e muir, eileanan agus beathaichean a dh'aithnicheas e, agus ionnsaichidh e gu bheil deagh sgeulachdan a' tighinn bhon dachaigh cuideachd. Agus le BBC Alba tha cothrom ann an cluinntinn sa Ghàidhlig.
7 cartùnaichean neo-eisimeileach do chloinn as fhiach eòlas a chur orra
1. Prògraman cloinne BBC Alba
Chan e aon chartùn a th' ann ach an t-àite far a bheil a' Ghàidhlig beò do chloinn: prògraman a rinneadh ann an Alba agus tionndaidhean Gàidhlig de chartùnaichean eadar-nàiseanta, leithid Peppa agus Pàdraig Post. Do theaghlach a tha ag iarraidh Gàidhlig nàdarrach a chluinntinn gach latha, is e an t-àite as fhasa airson tòiseachadh, bho 2 bhliadhna a-mach.
2. Puffin Rock
Sreath Èireannach bho Cartoon Saloon mu Oona agus Baba, dà bhuthaid bheaga air eilean far costa na h-Èireann. Aithris shocair, seallaidhean nàdair, agus astar cho slaodach 's gun obraich e eadhon ron àm cadail. Freagraidh e bho 2 gu 5 bliadhna a dh'aois.
3. Song of the Sea agus Wolfwalkers (Cartoon Saloon)
An stiùidio Èireannach a rinn filmichean fada stèidhichte air beul-aithris Cheilteach: nighean a tha na ròn ann an Song of the Sea, sgeulachd a dh'aithnicheas teaghlaichean Gàidhealach bho na sgeulachdan mu na ròin againn fhèin, agus nighean a tha a' cur eòlas air madadh-allaidh ann an Wolfwalkers. Air an tarraing mar leabhar-dhealbhan, le ceòl Ceilteach. Filmichean fada a th' annta, mar sin is fheàrr iad bho 6 bliadhna a-mach, le inbheach faisg air làimh.
4. Dennis & Gnasher
Stèidhichte air a' chomaig Beano à Dùn Dè: balach mì-mhodhail agus a chù Gnasher a' dol tro chleasan anns a' bhaile aca. Tha an t-sreath bheòthaichte nas socaire na chomaig, le àbhachdas corporra agus caraidean a bhios a' cur ceart nan rudan a bhriseas iad. Freagraidh e bho 6 bliadhna a-mach.
5. Hey Duggee
Cù mòr air a bheil Duggee a tha a' stiùireadh cluba de chòignear chloinne-bheathaichean, le bràiste ùr ri chosnadh anns gach prògram. Sreath Bhreatannach bho stiùidio beag, goirid, èibhinn agus gun bhalgair sam bith. Obraichidh e glè mhath bho 2 gu 5 bliadhna.
6. Sarah & Duck
Sreath Bhreatannach mu nighean shàmhach agus a tunnag, le aithris shèimh agus dàn-thursan beaga làitheil. Cha tèid dad ceàrr gu dona a-chaoidh, agus tha an t-àbhachdas tioram gu leòr airson gum faigh inbhich tlachd às cuideachd. Bho 3 gu 6 bliadhna.
7. Katie Morag
Chan e cartùn a th' ann ach sreath bheò, stèidhichte air leabhraichean Mairi Hedderwick agus air a filmeadh ann an Leòdhas: nighean bheag air eilean beag Albannach, le a seanmhairean agus le beatha an eilein mun cuairt oirre. Tha sinn ga cur an seo oir is e aon de na prògraman cloinne Albannach as ainmeile a th' ann, agus obraichidh e bho 3 gu 7 bliadhna.
Agus am fear againn fhèin: Dogavios
Is e saoghal cloinne a th' ann an Dogavios a chruthaich Lucas dos Reis Arieme ann am Braisil, gun stiùidio air a chùlaibh, gun seanail telebhisein agus gun urrasair. Is i Pigúiça am prìomh charactar, cuilean husky Sibèirianach le sùilean gorma, agus is e Fofuxo, cuilean eile, an caraid as fheàrr aice. Tha 7 prògraman san t-sreath bheòthaichte, iad uile an-asgaidh air YouTube, le sgeulachdan goirid mu chàirdeas, mu mhisneachd agus mun dòigh chearbach anns am feuch cù beag ri cuideachadh a h-uile duine. Cha chan sinn gu bheil e a' farpais ris na stiùidiothan gu h-àrd a thaobh buidseit, oir chan eil. Na th' aige, is e cùram pròiseict bhig: gun fhòirneart, gun sanasan am meadhan prògraim, agus caractaran a chithear cuideachd san leabhar-dhealbhan, a chaidh fhoillseachadh ann an 18 cànan, ann an geama an-asgaidh sa bhrabhsair agus ann an clàr de 22 òran. Ma tha thu airson eòlas a chur air a' charactar mus coimhead thu, tha toirt a-steach ghoirid air Pigúiça an seo air a' bhlog.
Mar a thaghas tu eatorra
- Bho 1 gu 3 bliadhna: Puffin Rock agus Hey Duggee, air sgàth an astair shlaodaich agus na h-aithris shocair.
- Bho 3 gu 6 bliadhna: Sarah & Duck, Katie Morag, prògraman BBC Alba agus Dogavios, oir tha iad socair agus a' bruidhinn mu fhaireachdainnean agus mu fheòrachas.
- Bho 6 gu 8 bliadhna: Dennis & Gnasher agus filmichean Cartoon Saloon, a dh'iarras barrachd aire don sgeulachd agus don àbhachdas.
- Coimhead air a' chiad phrògram co-dhiù còmhla. Is e an dòigh as luaithe airson faighinn a-mach a bheil an tòn a' freagairt air do theaghlach.
- Measgaich na cànanan: coimhead air aon phrògram sa Bheurla agus air an aon fhear sa Ghàidhlig; mothaichidh clann barrachd na shaoileas sinn.
Ceistean cumanta
Càit am faic mi cartùnaichean Gàidhlig an-asgaidh?
Tha prògraman cloinne BBC Alba rim faighinn air BBC iPlayer, agus tha seanailean oifigeil YouTube aig cuid de na sreathan eile le prògraman slàna. Tha Dogavios gu lèir an-asgaidh aig dogavios.com/desenhos, gun chlàradh.
An cuidich na prògraman seo le ionnsachadh na Gàidhlig?
Cuidichidh, gu h-àraidh le clann òg: nuair a chluinneas iad Gàidhlig nàdarrach làitheil air BBC Alba, cuidichidh e leis an stòr-fhaclan agus leis an fhuaimneachadh ann an dòigh nach urrainn do leabhraichean-teagaisg.
Dè an aois a fhreagras Dogavios air?
Chaidh an cartùn agus an leabhar a dhealbhadh do chloinn eadar 3 agus 8 bliadhna a dh'aois. Gheibh a' chlann as òige tlachd à Pigúiça agus às na h-òrain; leanaidh an fheadhainn as sine an sgeulachd agus cluichidh iad an geama.
