Yng Ngwlad yr Iâ, does dim ond un Siôn Corn adeg y Nadolig: mae 13 Siôn Corn, o'r enw Jólasveinar (neu Jólasveinarnir). Maen nhw'n 13 brawd direidus sy'n dod i lawr o'r mynyddoedd, un bob nos, o 12 Rhagfyr ymlaen. Mae gan bob un arfer doniol, ac mae plant Gwlad yr Iâ yn gwybod ar eu cof pwy ydy pwy. Yma fe gewch chi'r 13 mewn trefn, gyda'r diwrnod maen nhw'n cyrraedd a'r direidi maen nhw'n ei wneud, mewn ffordd ysgafn i'w hadrodd i blant 3 i 8 oed.
Sut mae'r Nadolig yng Ngwlad yr Iâ i'r plant
Dychmygwch wlad lle mae'r dydd yn fyr iawn a'r nos yn hir iawn ym mis Rhagfyr. Y tu allan mae eira, gwynt oer a goleuadau bach yn fflachio yn y ffenestri. Dyma lle mae cyfri i lawr mwyaf hwyliog y flwyddyn yn dechrau.
Mae'r Jólasveinar yn blant i'r gawres Grýla ac i Leppalúði, ac maen nhw'n byw yn y mynyddoedd gyda Chath y Nadolig, y Jólakötturinn. Mae'r brawd cyntaf yn dod i lawr ar noson 11 i 12 Rhagfyr. Wedyn daw un bob nos, nes i'r olaf gyrraedd ar 24 Rhagfyr. Ar Noswyl Nadolig, mae'r criw i gyd yn y dref yn barod.
Ac maen nhw'n mynd adref mewn rhes hefyd: o 25 Rhagfyr ymlaen, mae un yn gadael bob dydd, nes i'r olaf fynd yn ôl i'r mynyddoedd ar 6 Ionawr. Hynny yw, bron i bedair wythnos o ymweliadau, helynt a syrpreisys.
Yr esgid yn y ffenest
Dyma'r rhan mae'r plant yn edrych ymlaen ati fwyaf. Ar nosweithiau'r ymweliadau, mae pob plentyn yn gadael esgid yn y ffenest cyn mynd i gysgu. Pan mae brawd y noson yn pasio, mae'n edrych sut aeth y diwrnod.
Mae'r rhai fu'n dda yn deffro gydag anrheg fach yn yr esgid. Mae'r rhai fu'n ddrwg yn dod o hyd i... daten! Ie, taten. Dyna ffordd Gwlad yr Iâ o ddweud “gwna'n well yfory”. A chan fod 13 ymwelydd, mae cyfle i wella bob amser y noson wedyn.
Os yw'ch plentyn yn hoffi defodau fel hyn, mae'n werth ysgrifennu llythyr Nadolig hefyd. Mae gennym ni gam wrth gam ar sut i ysgrifennu llythyr at Siôn Corn.
13 Siôn Corn Gwlad yr Iâ, yn nhrefn cyrraedd
Mae pob enw Islandeg yn disgrifio direidi'r brawd. Darllenwch nhw'n uchel orau y gallwch: yr hwyl ydy trio'u hynganu.
- Stekkjastaur (yn cyrraedd ar noson 11 i 12 Rhagfyr): Coes Bren. Mae'n cerdded yn stiff ac yn lletchwith, ac wrth ei fodd yn poeni'r defaid.
- Giljagaur (13 Rhagfyr): mae'n cuddio yn y ffosydd ac yn aros am yr eiliad iawn i yfed ewyn y llaeth. Mwstásh ewyn yn bendant!
- Stúfur (14 Rhagfyr): y lleiaf yn y teulu. Bach ond clyfar, mae'n crafu'r padelli ffrio i chwilio am y darnau bach sy'n sownd yn y gwaelod.
- Þvörusleikir (15 Rhagfyr): llyfwr y llwy bren. Os gadawodd rhywun lwy'r gacen gerllaw, ffarwél iddi!
- Pottaskefill (16 Rhagfyr): crafwr y sosbenni. Pan mae e'n pasio, does dim hyd yn oed gronyn o reis ar ôl yng ngwaelod y sosban.
- Askasleikir (17 Rhagfyr): llyfwr y powlenni. Mae'n cadw llygad ar unrhyw bowlen sydd wedi'i hanghofio ac yn ei gadael yn sgleinio ar ôl ei llyfu'n lân.
- Hurðaskellir (18 Rhagfyr): Clepiwr y Drysau. Clep! Clep! Mae wrth ei fodd yn clepian y drysau yn union pan mae pawb eisiau cysgu.
- Skyrgámur (19 Rhagfyr): bolgi'r skyr, iogwrt Gwlad yr Iâ. Mae'n bwyta'r pot cyfan ac yn dal i chwilio am fwy.
- Bjúgnakrækir (20 Rhagfyr): lleidr y selsig. Mae'r selsig yn diflannu o'r gegin mewn chwinciad.
- Gluggagægir (21 Rhagfyr): sbeciwr y ffenestri. Mae'n pwyso'i drwyn ar y gwydr i sbecian ar beth sy'n digwydd yn y tŷ.
- Gáttaþefur (22 Rhagfyr): y Trwynog. Gyda'r trwyn mawr yna, mae'n arogli bara o bell ac yn dilyn yr arogl at y bwrdd.
- Ketkrókur (23 Rhagfyr): pysgotwr y cig. Mae'n defnyddio bachyn i bysgota darnau o gig heb i neb weld.
- Kertasníkir (24 Rhagfyr): yr olaf i gyrraedd, a chipiwr y canhwyllau. Yn nosweithiau hir y gaeaf, mae eisiau'r holl ganhwyllau bach iddo'i hun.
